nadmierna potliwość

Pocenie się nie jest niczym przyjemnym, szczególnie jeśli towarzyszy mu nieprzyjemny zapach. Nadmierna potliwość rodzi kompleksy i utrudnia swobodne nawiązywanie relacji towarzyskich. Jak zahamować wzmożoną aktywność gruczołów potowych i radzić sobie z jej objawami na co dzień?

Dlaczego się pocimy?

Pocenie się jest normalnym procesem fizjologicznym zachodzącym w zdrowym organizmie. Jego celem jest termoregulacja, czyli utrzymanie prawidłowej temperatury ciała. W razie potrzeby organizm pozbywa się nadmiaru ciepła, ale także toksyn, co jednocześnie oczyszcza go z niechcianych substancji. Poza tym pocenie się pozwala utrzymać prawidłowe nawilżenie skóry – wraz z sebum pot tworzy warstwę ochronną. Procesowi pocenia sprzyja intensywny wysiłek, upał i stres. Na wzmożone wydzielanie potu może wpłynąć także dieta bogata w ostre potrawy, podwyższona temperatura ciała oraz przeziębienie. Ponadto przyczyną pocenia bywają przyjmowane leki m.in. niektóre preparaty przeciwbólowe, antybiotyki, leki przeciwdepresyjne czy preparaty na serce.

Nadmierna potliwość – kiedy pojawia się problem?

Niektóre osoby pocą się bardziej niż inne. Nadmierne pocenie się najczęściej daje o sobie znać poprzez szczególną potliwość dłoni i stóp. Jest to związane z faktem, że w tych rejonach występuje największe skupisko gruczołów potowych wytwarzających pot. Ale wzmożona potliwość może obejmować również całe ciało. Z tego powodu wyróżniamy dwa rodzaje problemu:

  • nadmierna potliwość uogólniona obejmuje wszystkie części ciała
  • nadmierna potliwość ogniskowa ograniczająca się jedynie do wybranych miejsc.

Nadmierne pocenie pod pachami – co robić?

Kiedy pocenie się jest intensywne, korzystanie z dezodorantów staje się bezskuteczne. Ich działanie odświeża zapach ciała, ale nie powstrzymują samego procesu. Popularne antyperspiranty hamują wydzielanie potu, jednak w większości przypadków okazują się zbyt słabe. Nadmierne pocenie pod pachami najskuteczniej ograniczają tzw. blokery, którymi najczęściej nazywa się antyperspiranty o zwiększonym stężeniu chlorku glinu. Zatykając kanaliki potowe, blokery powstrzymują wydzielanie potu. Należy stosować je na czystą i pozbawioną podrażnień skórę. Większość preparatów używa się w trakcie dwóch następujących po sobie dni, aby działanie utrzymywało się do około tygodnia. Wieczorem dzianie gruczołów potowych nieco zwalnia, dlatego jest to najlepsza pora, aby zaaplikować antyperspirant na nadmierną potliwość. Znaczna ilość potu wymaga zwrócenia większej uwagi na higienę osobistą – warto odświeżać spocone okolice ciała kilka razy dziennie i regularnie zażywać kąpieli oraz zakładać ubrania wykonane z oddychających materiałów. Co ważne, pracę gruczołów potowych intensyfikuje gorąca woda, lepiej więc korzystać z chłodnych kąpieli. Nadmierne pocenie pod pachami będzie również mniej dokuczliwe u osób, które depilują skórę w okolicy pach. Warto popracować także nad swoją dietą. Przede wszystkim należy wyeliminować z niej produkty, których działanie nasila nieprzyjemny zapach potu. Należą do nich np. cebula i czosnek. Kolejne produkty z jakich powinny zrezygnować osoby zmagające się z nadmierna potliwością to przede wszystkim ostre przyprawy oraz używki takie jak kawa czy alkohol. W okresie intensywnego pocenia zaleca się regularne uzupełnianie poziomu elektrolitów i wody, np. pijąc bogaty w potas sok z pomidorów.

Jak ograniczyć potliwość dłoni i stóp?

Potliwość dłoni potrafi bardzo przeszkadzać w życiu zarodowym, szczególnie jeśli obejmowane stanowisko wymaga częstego poznawania nowych ludzi, którym wypada podać rękę na powitanie. Zarówno na potliwość dłoni jak i stóp mogą pomóc kąpiele z dodatkiem ziół takich jak szałwia czy kora dębu oraz picie naparów ziołowych na bazie mięty i pokrzywy. Potliwość dłoni, stóp i całego ciała redukuje także ocet. Ten jabłkowy warto pić na czczo, z kolei tradycyjny ocet kuchenny świetnie sprawdzi się jako składnik kąpieli dla stóp. W przypadku stóp ważne są również regularne peelingi, które usuną martwy naskórek i zadbają o ich świeżość oraz zadbany wygląd. Po dokładnym osuszeniu skóry skorzystać należy z tarki do stóp lub pumeksu. W redukcji zrogowaceń sprawdzą się na przykład domowe peelingi na bazie kawy czy brązowego cukru. Dzięki swoim właściwościom pochłaniającym wilgoć, w pielęgnacji stóp zadowalające efekty przynosi talk. Jeśli nałożymy go na stopy rano, z pewnością dłużej pozostaną suche. Talk nie jest jednak neutralny dla skóry i może prowadzić do jej przesuszenia, dlatego po całym dniu stopy warto nasmarować grubą warwą kremu np. z mocznikiem lub lanoliną. Istotne jest także zakładane obuwie, najlepiej skórzane. Jeśli mamy taką możliwość, dobrze nie korzystać z tych samych butów przez dwa dni pod rząd, aby miały czas dokładnie wyschnąć. Przydatne będą również produkty takie jak pochłaniający brzydkie zapachy dezodorant do butów oraz spray do stóp.

Nadmierne pocenie się – jakie zabiegi pomogą je wyeliminować na dłuższy czas?

W sprzedaży dostępne są leki, dzięki którym można zredukować nadmierne pocenie się. Należą do nich preparaty z grupy leków antycholinergicznych, przeznaczone do stosowania miejscowo lub doustnie. Znajdziemy w nich takie substancje jak np. kwas borny, glikopirolan, roztwór kwasu taninowego czy chlorek aluminium. W bardziej zaawansowanych przypadkach można skorzystać z zabiegów dostępnych m.in. w gabinetach medycyny estetycznej.

Jonoferaza jest metodą zabiegową polegającą na wykorzystaniu prądu elektrycznego. Najczęściej stosuje się ją, aby leczyć potliwość dłoni i stóp. W trakcie takiego zabiegu kończyny należy zanurzyć w cieczy, przez którą przepływa prąd. W wyniku porażenia prądem dochodzi do uszkodzenia gruczołów wydzielających pot. Jonoferaza nie jest jednorazowym zabiegiem, ale należy ją powtarzać w ilości około 10, a nawet 14 sesji. Osiągnięte rezultaty mogą jednak utrzymywać się nawet przez 24 miesiące.

Botoks kojarzy się z odmłodzeniem ciała, ale jest on wykorzystywany również w leczeniu nadmiernej potliwości. Toksyna botulinowa wstrzyknięta pod skórę uniemożliwia stymulację gruczołów potowych do działania. Niestety nie jest to zabieg na stałe, a jego rezultaty maksymalnie utrzymują się do około 1 roku. Po tym czasie powstają nowe zakończenia nerwowe zdolne do zastąpienia tych, które w trakcie zabiegu zostały uszkodzone. Toksyny botulinowej nie wstrzykuje się kobietom w ciąży ani w okresie karmienia. Po zabiegu należy zrezygnować z sauny, a także zaleca się ograniczenie wysiłku fizycznego.

Najbardziej restrykcyjnym rozwiązaniem jest zabieg chirurgiczny zmierzający do całkowitego usunięcia gruczołów potowych. Jednak ze względu na dużą inwazyjność i wysokie ryzyko działań niepożądanych przeprowadza się go wyłącznie w ostateczności, gdy inne metody zawodzą.

Potliwość a objawy choroby

Duża ilość potu nie tylko powoduje dyskomfort u osoby, która zmaga się z takim problemem, ale może być również jednym z symptomów choroby. Jeśli okaże się że zwiększona potliwość powodowana jest chorobą, to właśnie na jej wyleczeniu należy się skupić w pierwszej kolejności. Zwiększone wydzielanie potu towarzyszy m.in. cukrzycy, nadczynności tarczycy, chorobom nerek, chorobom płuc. Warto przy tym pamiętać, że potliwość związana ze stanem takim jak okres dojrzewania czy menopauza, kiedy gospodarka hormonalna ulega zaburzeniu, jest stanem normalnym. Szczególną uwagę należy natomiast zwrócić na charakterystyczne symptomy takie jak zimne poty, pocenie się w nocy czy potliwość występująca asymetrycznie – ich pojawienie się należy skonsultować z lekarzem.