{"id":380431,"date":"2022-07-01T15:28:28","date_gmt":"2022-07-01T13:28:28","guid":{"rendered":"https:\/\/www.apo-discounter.pl\/blog\/?p=380431"},"modified":"2022-07-01T16:00:02","modified_gmt":"2022-07-01T14:00:02","slug":"nadmierna-ekspozycja-na-slonce-jakie-moga-byc-jej-skutki-chron-swoja-skore-i-zdrowie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.apo-discounter.pl\/blog\/zdrowie\/nadmierna-ekspozycja-na-slonce-jakie-moga-byc-jej-skutki-chron-swoja-skore-i-zdrowie\/","title":{"rendered":"Nadmierna ekspozycja na s\u0142o\u0144ce \u2013 jakie mog\u0105 by\u0107 jej skutki? Chro\u0144 swoj\u0105 sk\u00f3r\u0119 i zdrowie"},"content":{"rendered":"

\"ekspozycja<\/p>\n

Oparzenia s\u0142oneczne to nie jedyny skutek nadmiernego opalania. Ekspozycja na s\u0142o\u0144ce w godzinach intensywnego promieniowania i brak odpowiedniej ochrony przeciws\u0142onecznej mog\u0105 prowadzi\u0107 do powa\u017cnych chor\u00f3b, w tym czerniaka \u2013 nowotworu z\u0142o\u015bliwego sk\u00f3ry. Przebywanie na s\u0142o\u0144cu wywo\u0142uje r\u00f3wnie\u017c reakcje alergiczne jak np. osutki \u015bwietlne, \u015bwierzbi\u0105czka letnia, pokrzywka s\u0142oneczna, a tak\u017ce reakcje fotouczulaj\u0105ce i fotoalergiczne. Jak korzysta\u0107 ze s\u0142o\u0144ca, a jednocze\u015bnie dba\u0107 o swoje zdrowie?<\/p>\n

Oparzenia s\u0142oneczne<\/h2>\n

Brak odpowiedniej ochrony przed dzia\u0142aniem promieniowania UVB prowadzi do powstawania oparze\u0144 s\u0142onecznych. Sk\u00f3ra jest mocno zaczerwieniona, rozgrzana, wyst\u0119puje b\u00f3l i pieczenie. W przypadku oparze\u0144 II stopnia mog\u0105 pojawi\u0107 si\u0119 tak\u017ce p\u0119cherze wype\u0142nione p\u0142ynem surowiczym. W przypadku \u0142agodnych oparze\u0144 obejmuj\u0105cych jedynie zewn\u0119trzn\u0105 warstw\u0119 sk\u00f3ry z pomoc\u0105 przychodz\u0105 kosmetyki po opalaniu<\/a>. Sk\u00f3r\u0119 nale\u017cy najpierw delikatnie sch\u0142odzi\u0107 zwyk\u0142\u0105 wod\u0105, a nast\u0119pnie zastosowa\u0107 \u015brodki o dzia\u0142aniu nawil\u017caj\u0105cym, ch\u0142odz\u0105cym i przeciwzapalnym takie jak np. \u017cel aloesowy i pantenol. Naturalne oleje aplikowane na sk\u00f3r\u0119 zatrzymuj\u0105 ciep\u0142o, dlatego nie nale\u017cy nak\u0142ada\u0107 ich na \u015bwie\u017co poparzona sk\u00f3r\u0119. Sprawdz\u0105 si\u0119 w kolejnych etapach piel\u0119gnacji, aby wesprze\u0107 jej regeneracj\u0119 i odbudow\u0119 warstwy lipidowej.<\/p>\n

\u0141agodne oparzenia s\u0142oneczne<\/a> znikaj\u0105 nawet ju\u017c po kilku dniach. Zwi\u0105zane z nimi konsekwencje zdrowotne mog\u0105 jednak by\u0107 o wiele bardziej powa\u017cne. Powtarzaj\u0105ce si\u0119 uszkodzenia sk\u00f3ry na skutek dzia\u0142ania promieni UV mog\u0105 prowadzi\u0107 do rogowacenia sk\u00f3ry w wieku dojrza\u0142ym. Nale\u017cy unika\u0107 sytuacji, kiedy sk\u00f3ra po kontakcie ze s\u0142o\u0144cem jest czerwona i podra\u017cniona. Pozornie niegro\u017ane oparzenia s\u0142oneczne i nadmierna ekspozycja na s\u0142o\u0144ce przez wiele lat zwi\u0119kszaj\u0105 ryzyko wyst\u0119powania nowotwor\u00f3w sk\u00f3ry w przysz\u0142o\u015bci.<\/p>\n

\n
Powi\u0105zane produkty<\/div>\n

[show_products product=”155309, 132044, 133866, 192206″]<\/p>\n<\/section>\n

Rak sk\u00f3ry po opalaniu<\/h2>\n

Upragniona opalenizna to w rezultacie efekt dzia\u0142ania mechanizm\u00f3w obronnych sk\u00f3ry, kt\u00f3re pomagaj\u0105 chroni\u0107 j\u0105 przed szkodliwym wp\u0142ywem promieniowania UV. Barwnik sk\u00f3ry, czyli melanina produkowany jest w melanocytach \u2013 kom\u00f3rkach pigmentowych znajduj\u0105cych si\u0119 w nask\u00f3rku. Pod wp\u0142ywem promieni s\u0142onecznych mo\u017ce doj\u015b\u0107 do mutacji genetycznych i niekontrolowanych podzia\u0142\u00f3w melanocyt\u00f3w. Nowotw\u00f3r najcz\u0119\u015bciej wyst\u0119puje na sk\u00f3rze, ale mo\u017ce rozwin\u0105\u0107 si\u0119 wsz\u0119dzie tam, gdzie znajduj\u0105 si\u0119 kom\u00f3rki barwnikowe, a wi\u0119c r\u00f3wnie\u017c na oku oraz b\u0142onach \u015bluzowych jamy ustnej czy okolic intymnych.<\/p>\n

Czerniak<\/a> to nowotw\u00f3r z\u0142o\u015bliwy, kt\u00f3ry posiada wysok\u0105 sk\u0142onno\u015b\u0107 do dawania przerzut\u00f3w odleg\u0142ych do innych narz\u0105d\u00f3w. Wcze\u015bniejszym etapem s\u0105 przerzuty do w\u0119z\u0142\u00f3w ch\u0142onnych. Bardzo du\u017ce szanse na wyleczenie czerniaka, podobnie jak w przypadku innych nowotwor\u00f3w, daje wykrycie choroby we wczesnym stadium. Dlatego nale\u017cy obserwowa\u0107 istniej\u0105ce, a przede wszystkim nowe znamiona i korzysta\u0107 z regularnych kontroli u dermatologa, kt\u00f3ry obejrzy zmiany barwnikowe pod dermoskopem. Szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 powinny zwr\u00f3ci\u0107 pieprzyki, kt\u00f3re zmieniaj\u0105 wielko\u015b\u0107, grubo\u015b\u0107, maj\u0105 nieregularny kszta\u0142t, nier\u00f3wnomierny rozk\u0142ad barwnika, sw\u0119dz\u0105 lub krwawi\u0105.<\/p>\n

Czerniak jest najbardziej z\u0142o\u015bliwym nowotworem sk\u00f3ry, kt\u00f3ry mo\u017ce rozwin\u0105\u0107 si\u0119 pod wp\u0142ywem oddzia\u0142ywania promieni UV, ale nie jedynym. Najcz\u0119\u015bciej wyst\u0119puj\u0105cym nowotworem sk\u00f3ry jest rak podstawnokom\u00f3rkowy zlokalizowany najcz\u0119\u015bciej w okolicy twarzy. Objawia si\u0119 zmianami o charakterze guzkowatym oraz rozszerzonymi naczyniami krwiono\u015bnymi. Rzadko daje przerzuty do innych narz\u0105d\u00f3w.<\/p>\n

Rak p\u0142askonab\u0142onkowy (kolczystokom\u00f3rkowy) mo\u017ce tworzy\u0107 si\u0119 na sk\u00f3rze, b\u0142onach \u015bluzowych lub na ich styku np. na wardze. Kom\u00f3rki nowotworu szybko si\u0119 namna\u017caj\u0105 i maj\u0105 du\u017c\u0105 sk\u0142onno\u015b\u0107 naciekania w g\u0142\u0105b pobliskich struktur. Rozwija si\u0119 powoli, nieleczony mo\u017ce jednak prowadzi\u0107 do przerzut\u00f3w do w\u0119z\u0142\u00f3w ch\u0142onnych oraz innych narz\u0105d\u00f3w.<\/p>\n

Rogowacenie s\u0142oneczne<\/h2>\n

Rogowacenie s\u0142oneczne okre\u015blane jest jako stan przedrakowy, a to dlatego, \u017ce zmiany tego rodzaju bez odpowiedniego leczenia mog\u0105 przekszta\u0142ci\u0107 si\u0119 w nowotw\u00f3r kolczystokom\u00f3rkowy. Przyczyn\u0105 ich powstawania s\u0105 powtarzaj\u0105ce si\u0119 przez lata uszkodzenia kom\u00f3rek nask\u00f3rka w wyniku oddzia\u0142ywania promieniowania UV. Efektem nieprawid\u0142owo rozrastaj\u0105cych si\u0119 keranocyt\u00f3w staj\u0105 si\u0119 widoczne na sk\u00f3rze plamy w odcieniach br\u0105zu, be\u017cu, \u017c\u00f3\u0142ci, r\u00f3\u017cu, szaro\u015bci. Powierzchnia sk\u00f3ry staje si\u0119 chropowata na obszarze od kilku mm to nawet kilku cm. Ogniska chorobowe wyst\u0119puj\u0105 w miejscach, kt\u00f3re by\u0142y najcz\u0119\u015bciej eksponowane na dzia\u0142anie promieni s\u0142onecznych, mo\u017ce by\u0107 ich nawet kilkana\u015bcie.<\/p>\n

Rogowacenie s\u0142oneczne najcz\u0119\u015bciej diagnozowane jest u os\u00f3b w dojrza\u0142ym wieku. Wykwity sk\u00f3rne nale\u017cy obserwowa\u0107 zwracaj\u0105c uwag\u0119 na zmiany ich wielko\u015bci czy pojawianie si\u0119 dodatkowych objaw\u00f3w w postaci nad\u017cerek lub krwawienia. W leczeniu wykorzystywane s\u0105 metody takie jak krioterapia, terapia fotodynamiczna oraz stosowanie preparat\u00f3w o dzia\u0142aniu miejscowym.<\/p>\n

Wielopostaciowe osutki \u015bwietlne<\/h2>\n

Je\u015bli dzie\u0144 lub dwa po ekspozycji na dzia\u0142anie promieni s\u0142onecznych tworz\u0105 si\u0119 r\u00f3\u017cnego rodzaju zmiany sk\u00f3rne najcz\u0119\u015bciej s\u0105 to tzw. wielopostaciowe osutki \u015bwietlne. Mog\u0105 mie\u0107 posta\u0107 drobnych grudek, p\u0119cherzyk\u00f3w, plamek o wielko\u015bci kilku milimetr\u00f3w. W wyniku nadwra\u017cliwo\u015bci na dzia\u0142anie promieni s\u0142onecznych czerwone wykwity pojawiaj\u0105 si\u0119 m.in. na dekolcie, ramionach, plecach, r\u0119kach. W przypadku wyst\u0105pienia tego typu zmian nale\u017cy zrezygnowa\u0107 z wystawiania cia\u0142a na dzia\u0142anie promieni s\u0142onecznych. Po kilku dniach objawy alergii na s\u0142o\u0144ce zwykle ust\u0119puj\u0105.<\/p>\n

\u015awierzbi\u0105czka letnia<\/h2>\n

Intensywny \u015bwi\u0105d sk\u00f3ry to jeden z najbardziej uci\u0105\u017cliwych objaw\u00f3w \u015bwierzbi\u0105czki letniej. Pod wp\u0142ywem promieni s\u0142onecznych na sk\u00f3rze pojawiaj\u0105 si\u0119 tak\u017ce wypryski, p\u0119cherzyki, grudki, kt\u00f3rym towarzyszy zaczerwienienie i sucho\u015b\u0107 sk\u00f3ry. Objawy \u015bwierzbi\u0105czki najcz\u0119\u015bciej pojawiaj\u0105 si\u0119 na pocz\u0105tku sezonu wiosenno-letniego i mog\u0105 ust\u0119powa\u0107 w miar\u0119 stopniowego przyzwyczajania si\u0119 sk\u00f3ry do dzia\u0142ania promieni UV. W kolejnym roku choroba nawraca.<\/p>\n

\u015awierzbi\u0105czka letnia to choroba o pod\u0142o\u017cu alergicznym. Podobnie jak w przypadku innych alergii najskuteczniejszym sposobem redukowania objaw\u00f3w jest unikanie czynnika dra\u017cni\u0105cego, czyli w tym przypadku ekspozycji s\u0142onecznej. Miejscowo stosowane s\u0105 ma\u015bci steroidowe, sk\u00f3r\u0119 nale\u017cy zabezpiecza\u0107 przed s\u0142o\u0144cem r\u00f3wnie\u017c stosuj\u0105c kremy z wysok\u0105 ochron\u0105 przeciws\u0142oneczn\u0105 50 SPF. \u015awi\u0105d mog\u0105 pom\u00f3c \u0142agodzi\u0107 r\u00f3wnie\u017c leki immunosupresyjne.<\/p>\n

Pokrzywka s\u0142oneczna<\/h2>\n

W przebiegu pokrzywki s\u0142onecznej charakterystyczne zmiany w postaci pojawiaj\u0105cych si\u0119 na sk\u00f3rze b\u0105bli oraz rumienia wyst\u0119puj\u0105 tu\u017c po ekspozycji na s\u0142o\u0144ce, na ods\u0142oni\u0119tych obszarach sk\u00f3ry. Ju\u017c w ci\u0105gu kilku minut mo\u017ce pojawi\u0107 si\u0119 tak\u017ce uczucie \u015bwi\u0105du i pieczenia. Pokrzywka wyst\u0119puje w wyniku nieprawid\u0142owej reakcji uk\u0142adu odporno\u015bciowego, czego przyczyn\u0105 w przypadku pokrzywki s\u0142onecznej jest promieniowanie UV. Zmiany sk\u00f3rne zwykle ust\u0119puj\u0105 samoistnie. Pokrzywka s\u0142oneczna mo\u017ce by\u0107 jednak niebezpieczna, kiedy towarzysz\u0105 jej objawy og\u00f3lnoustrojowe. Mog\u0105 pojawi\u0107 si\u0119 zawroty i b\u00f3le g\u0142owy, a w najci\u0119\u017cszych przypadkach wyst\u0105pi\u0107 wstrz\u0105s anafilaktyczny.<\/p>\n

Reakcja fototoksyczna i fotouczulaj\u0105ca<\/h2>\n

Objawy przypominaj\u0105ce oparzenie s\u0142oneczne takie jak zaczerwienie i p\u0119cherze mog\u0105 \u015bwiadczy\u0107 o wyst\u0105pieniu reakcji fototoksycznej. Niekt\u00f3re leki, zio\u0142a i kosmetyki zawieraj\u0105 substancje \u015bwiat\u0142ouczulaj\u0105ce, kt\u00f3re wchodz\u0105 w reakcj\u0119 ze s\u0142o\u0144cem i powoduj\u0105 nadwra\u017cliwo\u015b\u0107 na dzia\u0142anie promieni s\u0142onecznych. Po wyst\u0105pieniu reakcji fototoksycznej na sk\u00f3rze mog\u0105 pozosta\u0107 przebarwienia, kt\u00f3re potem trudno usun\u0105\u0107.<\/p>\n

Podczas gdy odczyny fototoksyczne dotycz\u0105 cz\u0119\u015bci cia\u0142a, kt\u00f3re by\u0142y eksponowane na dzia\u0142anie promieni s\u0142onecznych, odczyny fotoalergiczne mog\u0105 rozprzestrzenia\u0107 si\u0119 tak\u017ce dalej. Na sk\u00f3rze pojawiaj\u0105 si\u0119 wypryski, zwykle po up\u0142ywie doby od czasu ekspozycji na dzia\u0142anie promieniowania UV. To efekt reakcji uk\u0142adu immunologicznego na alergen, kt\u00f3ry powstaje w wyniku zetkni\u0119cia si\u0119 substancji fotouczulaj\u0105cej ze \u015bwiat\u0142em s\u0142onecznym. Wyst\u0119powanie reakcji fotoalergicznej zale\u017cy od indywidualnych predyspozycji i mo\u017ce prowadzi\u0107 do wyst\u0105pienia trwa\u0142ej nadwra\u017cliwo\u015bci.<\/p>\n

Reakcje fototoksyczne i fotoalergiczne mog\u0105 powodowa\u0107 m.in.:<\/p>\n